Lương hưu, tuổi nghỉ hưu luôn là những vấn đề “nóng” được người lao động vô cùng quan tâm. Sang năm 2023, chế độ hưu trí của người lao động liệu có sự thay đổi nào không?
1. Tăng tuổi nghỉ hưu của người lao động
Hiện nay, tuổi nghỉ hưu của người lao động đang được thực hiện theo quy định tại Điều 169 Bộ luật Lao động:
- 2. Tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường được điều chỉnh theo lộ trình cho đến khi đủ 62 tuổi đối với lao động nam vào năm 2028 và đủ 60 tuổi đối với lao động nữ vào năm 2035.
- Kể từ năm 2021, tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường là đủ 60 tuổi 03 tháng đối với lao động nam và đủ 55 tuổi 04 tháng đối với lao động nữ; sau đó, cứ mỗi năm tăng thêm 03 tháng đối với lao động nam và 04 tháng đối với lao động nữ.
Theo đó, tuổi nghỉ hưu sẽ được điều chỉnh tăng theo lộ trình nhất định cho đến khi nam đủ 62 tuổi vào năm 2028 và nữ đủ 60 tuổi vào năm 2035.
Như vậy, với quy định trên, tuổi nghỉ hưu vào năm 2023 của người lao động làm việc trong điều kiện bình thường được xác định như sau:
– Nam: Từ đủ 60 tuổi 09 tháng.
– Nữ: Từ đủ 56 tuổi.
Ngoài ra, người lao động còn có thể nghỉ hưu sớm hơn độ tuổi nói trên từ 05 đến 10 tuổi nếu có thêm các yếu tố như bị suy giảm khả năng lao động; có đủ 15 năm làm công việc khai thác than trong hầm lò; có đủ 15 năm làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm,…
2. Có thể sẽ tăng mức hưởng lương hưu tối thiểu
Theo Điều 56 và Điều 71 Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) năm 2014, mức hưởng lương hưu của người lao động có thời gian tham gia BHXH bắt buộc sẽ được tính dựa trên số năm đóng BHXH và mức bình quân tiền lương/thu nhập tháng đóng BHXH. Cụ thể công thức tính như sau:
|
Lương hưu hằng tháng |
= |
Tỷ lệ hưởng (tính theo số năm đóng BHXH) |
x |
Mức bình quân tiền lương/thu nhập tháng đóng BHXH |
Trong đó:
Mức hưởng lương hưu thấp nhất khi tham gia BHXH bắt buộc = Mức lương cơ sở
(Mức lương này không áp dụng với những người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn khi nghỉ hưu)
Tại buổi khai mạc phiên họp thứ 4 Quốc hội khóa XV chiều 20/10/2022, trong báo cáo về kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế xã hội năm 2022; dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế xã hội năm 2023, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã nhấn mạnh cần phải hoàn thiện và phát triển hiệu quả chính sách về tiền lương trong đó có điều chỉnh mức lương cơ sở từ 01/7/2023.
Mức tăng lương cơ sở được đa số các ý kiến đồng ý là tăng từ 1,49 triệu đồng/tháng lên thành 1,8 triệu đồng/tháng.
Tại phiên họp ngày 22/10/2022, còn có đại biểu đề xuất tăng lương cơ sở luôn từ ngày 01/01/2023 thay vì 01/7/2023 để kịp thời hỗ trợ cán bộ, công chức, viên chức khó khăn nhất là khi các mặt hàng đang không ngừng tăng mạnh như hiện nay.
Nếu đề xuất này được Quốc hội thông qua, sang năm 2023, mức hưởng lương hưu tối thiểu của người lao động sẽ được tăng lên thành 1,8 triệu đồng/tháng.
3. Dự kiến tăng 12,5% lương hưu, trợ cấp BHXH
Bên cạnh đề xuất tăng lương cơ sở, trong tờ trình của Chính phủ về đánh giá tình hình thực hiện ngân sách Nhà nước năm 2022, dự toán ngân sách Nhà nước, phân bổ ngân sách Trung ương năm 2023, Chính phủ cũng đề xuất:
– Tăng lương hưu, trợ cấp BHXH đối với đối tượng do ngân sách nhà nước chi trả khoảng 12,5% và hỗ trợ thêm đối với đối tượng nghỉ hưu trước năm 1995 có mức hưởng thấp.
– Tăng trợ cấp ưu đãi người có công và tăng các chính sách an sinh xã hội đang gắn với lương cơ sở khoảng 20,8%.
Số tiền ngân sách cần có để chi cho các chính sách này dự kiến là khoảng 3.550 tỷ đồng.
Việc tăng lương hưu, trợ cấp BHXH nhằm thực hiện chủ trương “Quan tâm điều chỉnh thỏa đáng đối với nhóm đối tượng có mức lương hưu thấp và nghỉ hưu trước năm 1995 nhằm thu hẹp khoảng cách chênh lệch lương hưu giữa người nghỉ hưu ở các thời kỳ”.
Căn cứ vào tình hình thực tiễn, Chính phủ sẽ quyết định mức tăng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng được điều chỉnh phù hợp, tương ứng với thời điểm và mức điều chỉnh tăng lương cơ sở.
Năm 2022, mặc dù không tăng lương cơ sở nhưng các đối tượng này đã được điều chỉnh tăng thêm 7,4% lương hưu, trợ cấp BHXH.
Sang năm 2023, dự kiến lương cơ sở sẽ được điều chỉnh tăng từ 1,49 triệu đồng/tháng lên thành 1,8 triệu đồng/tháng. Do đó, việc Chính phủ đề xuất tiếp tục điều chỉnh tăng thêm mức hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH là phù hợp, bảo đảm được tương quan giữa các nhóm đối tượng hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng.
Trên đây là giải đáp cho câu hỏi: "Chế độ hưu trí năm 2023 thay đổi thế nào?".
Trích nguồn
Tác giả: Bình Thảo
Tham vấn bởi: Luật sư Lê Ngọc Khánh