 |
| Các lớp tài sản chủ chốt đang vận động lệch nhịp và luân phiên dẫn dắt dòng tiền. Ảnh Internet. |
Khi thị trường bước vào pha vận động lệch nhịp
Báo cáo Phân bổ tài sản tháng 1/2026 của SHS Wealth Management cho thấy năm 2025 khép lại với một bức tranh “chuyển pha” rõ nét của thị trường tài chính. Sang năm 2026, sau giai đoạn tăng trưởng mạnh của nhiều loại tài sản, đặc biệt là chứng khoán và vàng, các lớp tài sản chủ chốt không còn vận động song hành mà luân phiên đảm nhiệm vai trò dẫn dắt dòng tiền.
Vàng tiếp tục xác lập các vùng giá cao mới, phản ánh nhu cầu phòng vệ rủi ro hệ thống trong bối cảnh bất định địa chính trị, nợ công gia tăng và xu hướng đa dạng hóa dự trữ của các ngân hàng trung ương. Trong khi đó, thị trường chứng khoán dù ghi nhận mức tăng đáng kể trong năm trước, lại bước vào giai đoạn biến động mạnh hơn, với sự phân hóa sâu sắc giữa các nhóm ngành, quy mô doanh nghiệp và chất lượng lợi nhuận.
Trên thị trường thu nhập cố định, trái phiếu – đặc biệt là các công cụ có kỳ hạn ngắn và trung bình – dần lấy lại sức hấp dẫn khi lợi suất thực được cải thiện trong môi trường lãi suất duy trì ở mặt bằng cao tương đối. Tiền gửi và các công cụ thị trường tiền tệ tiếp tục đóng vai trò điểm neo thanh khoản, phản ánh tâm lý thận trọng và nhu cầu duy trì sự linh hoạt của nhà đầu tư.
Ở chiều ngược lại, bất động sản vẫn chịu ảnh hưởng trực tiếp từ điều kiện tín dụng và mặt bằng lãi suất, cho thấy sự phụ thuộc lớn vào chính sách và dòng vốn trung – dài hạn. Diễn biến này phản ánh rõ nét trạng thái vận động lệch nhịp của các trụ cột thị trường – một đặc điểm điển hình của giai đoạn chuyển tiếp trong chu kỳ kinh tế – tài chính.
Quan trọng hơn, sự lệch nhịp này không chỉ là biểu hiện của tâm lý phòng thủ ngắn hạn, mà là kết quả của quá trình tái định vị rủi ro mang tính chu kỳ. Khi các lớp tài sản không còn cùng tăng hoặc cùng giảm, thị trường buộc nhà đầu tư phải thay đổi cách tiếp cận: từ tìm kiếm lợi nhuận nhanh sang quản trị cấu trúc danh mục. Điều này cho thấy thị trường đang dịch chuyển từ trạng thái tăng trưởng dựa trên kỳ vọng sang giai đoạn mà yếu tố rủi ro và khả năng chịu đựng biến động của danh mục được đặt lên hàng đầu.
Phân bổ tài sản trong giai đoạn chuyển pha: Nền tảng của chiến lược tiền
Một trong những luận điểm xuyên suốt của báo cáo SHS là: phần lớn hiệu quả đầu tư đến từ chiến lược phân bổ tài sản, chứ không phải từ việc lựa chọn tài sản đơn lẻ hay dự báo chính xác thời điểm thị trường. Đây cũng là kết luận đã được khẳng định qua nhiều nghiên cứu kinh điển về quản lý danh mục đầu tư trên thế giới.
Trong báo cáo tháng 1/2026, SHS nhấn mạnh bối cảnh thị trường đang ở giai đoạn chuyển tiếp giữa chu kỳ thắt chặt và nới lỏng chính sách tiền tệ, nơi độ trễ chính sách và sự không đồng đều trong phục hồi kinh tế khiến rủi ro phân hóa gia tăng. Ở giai đoạn này, các quyết định mang tính chiến lược – đặc biệt là phân bổ tài sản – có tác động lớn hơn so với các quyết định mang tính kỹ thuật hay dự báo ngắn hạn.
Trong bối cảnh năm 2026, khi biên sai số của các dự báo vĩ mô gia tăng và môi trường chính sách còn nhiều ẩn số, lợi thế cạnh tranh của nhà đầu tư không nằm ở khả năng “đón sóng”, mà ở việc xác định đúng vị trí của nền kinh tế trong chu kỳ và xây dựng danh mục phù hợp với vị trí đó.
 |
| Nguồn: SHS. |
Theo cách tiếp cận của SHS, mỗi lớp tài sản trong danh mục đảm nhiệm một vai trò khác nhau thay vì cùng hướng tới tối đa hóa lợi nhuận. Tiền mặt và tiền gửi giúp duy trì thanh khoản và khả năng phản ứng trước biến động; trái phiếu đóng vai trò ổn định dòng tiền và giảm độ biến động danh mục; vàng tiếp tục là công cụ phòng hộ rủi ro hệ thống; trong khi cổ phiếu giữ vai trò tạo tăng trưởng, song cần được tiếp cận chọn lọc và gắn với chu kỳ.
Thay vì tìm kiếm tài sản có mức sinh lời cao nhất trong ngắn hạn, chiến lược tiền hiệu quả cần hướng tới một danh mục có khả năng chịu đựng được các kịch bản bất lợi, đồng thời đủ linh hoạt để nắm bắt cơ hội khi điều kiện thị trường cải thiện. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh dòng tiền có xu hướng phân mảnh và chọn lọc hơn, khiến sự chênh lệch về hiệu quả đầu tư giữa các chiến lược ngày càng lớn.
Từ góc nhìn này, phân bổ tài sản không đơn thuần là bài toán chia tỷ trọng, mà là quyết định chiến lược về cách quản lý rủi ro và kỳ vọng lợi nhuận trong từng giai đoạn của chu kỳ tài chính. Nói cách khác, đó là việc xác định rõ tài sản nào để “giữ”, tài sản nào để “tăng trưởng” và tài sản nào đóng vai trò phòng thủ.
Khi thị trường không còn vận động đồng pha, chính cấu trúc danh mục – chứ không phải lựa chọn tài sản đơn lẻ – mới là yếu tố quyết định sự bền vững của hiệu quả đầu tư. Trong bối cảnh đó, hiệu quả đầu tư phụ thuộc nhiều hơn vào việc đặt đúng vai trò cho từng lớp tài sản, thay vì tìm kiếm cổ phiếu hay tài sản riêng lẻ có mức sinh lời cao nhất.
Chiến lược tiền trong bối cảnh chính sách chưa rõ ràng
Bước sang năm 2026, một trong những yếu tố chi phối mạnh nhất đến chiến lược tiền vẫn là sự không chắc chắn trong lộ trình chính sách tiền tệ. Dù áp lực lạm phát đã hạ nhiệt so với giai đoạn đỉnh điểm, dư địa nới lỏng của các ngân hàng trung ương vẫn bị giới hạn bởi nhiều yếu tố, từ ổn định tỷ giá, kiểm soát dòng vốn đến áp lực tài khóa và nợ công.
Trong bối cảnh đó, kỳ vọng vào một chu kỳ nới lỏng mạnh và đồng bộ có thể dẫn đến những sai lệch trong chiến lược đầu tư. Thay vì đặt cược vào kịch bản “tiền rẻ” quay trở lại nhanh chóng, chiến lược tiền đầu năm 2026 cần được xây dựng trên giả định thận trọng hơn: mặt bằng lãi suất có thể hạ nhiệt, nhưng khó quay về mức thấp kéo dài như giai đoạn trước.
Cách tiếp cận này củng cố vai trò trung tâm của phân bổ tài sản chiến lược. Theo đó, tiền mặt và tiền gửi không chỉ đóng vai trò chờ đợi, mà là công cụ quản trị thanh khoản; trái phiếu giúp cân bằng rủi ro và ổn định dòng tiền; vàng tiếp tục giữ vai trò phòng hộ trong trung – dài hạn; trong khi cổ phiếu vẫn là kênh tạo tăng trưởng, song đòi hỏi sự chọn lọc kỹ lưỡng hơn về chất lượng doanh nghiệp và thời điểm giải ngân.
Báo cáo SHS cũng nhấn mạnh xu hướng dòng tiền ngày càng chọn lọc và phân mảnh, đặc biệt trên thị trường chứng khoán. Điều này đòi hỏi chiến lược tiền không chỉ phân bổ giữa các lớp tài sản, mà còn phân bổ hợp lý trong từng lớp, dựa trên đánh giá rủi ro – lợi nhuận và khả năng thích ứng với môi trường chi phí vốn cao.
Trong một thế giới tài chính đầy biến động, phân bổ tài sản vì thế đóng vai trò như một “la bàn” chiến lược, giúp nhà đầu tư giữ vững kỷ luật và định vị danh mục trước những thay đổi khó lường. Khi thị trường không còn thuận lợi cho các chiến lược đơn tuyến, chính cấu trúc danh mục và khả năng quản trị rủi ro mới là nền tảng cho hiệu quả đầu tư bền vững.