Hải quan Hà Tĩnh tiếp nhận hồ sơ thủ tục hải quan trên hệ thống xử lý dữ liệu điện tử. Ảnh: Khánh Chi
Theo các quy định, DN, người khai hải quan thực hiện gửi các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan theo hình thức hải quan điện tử. Tường hợp theo quy định phải nộp chứng từ bản chính dưới dạng giấy thì người khai hải quan có thể gửi qua đường bưu chính cho cơ quan Hải quan.
Trước kiến nghị của Công ty CP Sữa Việt Nam (Vinamilk) liên quan đến triển khai chương trình nộp thuế điện tử DN nhờ thu và chuyển đổi số trong lĩnh vực hải quan, Tổng cục Hải quan cho rằng Vinamilk là DN lớn với số thuế đóng góp vào NSNN hàng năm cao. Vì vậy, việc nộp thuế bằng hình thức nộp thuế điện tử DN nhờ thu là cần thiết, rút ngắn thời gian nộp thuế và thông quan hàng hóa cho DN cũng như tạo thuận lợi cho cơ quan Hải quan trong công tác thu và theo dõi số thu nộp của DN.
Tại Điều 9 Luật Thuế XK, thuế NK quy định về thời hạn nộp thuế, để hỗ trợ và triển khai mở rộng chương trình nộp thuế điện tử DN nhờ thu cho nhiều DN, đối với trường hợp DN ưu tiên tham gia chương trình nộp thuế điện tử DN nhờ thu, Hệ thống nghiệp vụ của cơ quan Hải quan chuyển thông tin nộp thuế của tờ khai phát sinh trong tháng sang ngân hàng thương mại nơi DN ưu tiên đăng ký chương trình nộp thuế điện tử DN nhờ thu thời hạn nộp chậm nhất vào ngày 10 của tháng kế tiếp để ngân hàng trích tiền nộp NSNN theo chương trình nộp thuế điện tử DN nhờ thu.
Trong đó, việc gửi các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan qua Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan được thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 3 Thông tư 38/2015/TT-BTC được sửa đổi, bổ sung tại khoản 2 Điều 1 Thông tư 39/2018/TT-BTC thì các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan phải nộp cho cơ quan Hải quan thông qua Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan. Trường hợp theo quy định tại thông tư phải nộp bản chính các chứng từ dưới dạng giấy thì bản chính đó phải được nộp trực tiếp hoặc gửi qua đường bưu chính cho cơ quan Hải quan.
Cũng tại điểm a khoản 1 Điều 18 Thông tư 38/2015/TT BTC được sửa đổi, bổ sung tại khoản 7 Điều 1 Thông tư 39/2018/TT-BTC quy định: Các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan quy định tại Điều 16 Thông tư này được gửi cho cơ quan Hải quan thông qua Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan; các chứng từ này có thể ở dạng dữ liệu điện tử hoặc chứng từ giấy được chuyển đổi sang chứng từ điện tử (bản scan có xác nhận bằng chữ ký số). Trường hợp khai hải quan đối với lô hàng có nhiều hóa đơn trên một tờ khai hải quan theo quy định tại khoản 7 Điều 25 Nghị định 08/2015/NĐ-CP, người khai hải quan lập Bảng kê hóa đơn thương mại hàng hóa XNK theo mẫu quy định và gửi kèm tờ khai hải quan đến Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan.
Tại điểm a.1 khoản 2 Điều 20 Thông tư 38/2015/TT-BTC được sửa đổi, bổ sung tại khoản 9 Điều 1 Thông tư 39/2018/TT-BTC thì người khai hải quan khai bổ sung các chỉ tiêu thông tin của tờ khai hải quan điện tử theo mẫu quy định và nộp các chứng từ liên quan đến việc khai bổ sung qua Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan.
Ngày 19/11/2020, Tổng cục Hải quan đã có văn bản số 7373/TCHQ-TXNK gửi các cục hải quan tỉnh, thành phố về việc triển khai hệ thống miễn thuế, giảm thuế, hoàn thuế, không thu thuế và xử lý tiền thuế nộp thừa trên hệ thống điện tử (viết tắt là Hệ thống MGH) kể từ ngày 23/11/2020, theo đó DN có thể gửi hồ sơ hoàn thuế (công văn đề nghị hoàn thuế mẫu điện tử và các tài liệu có liên quan) qua Hệ thống MGH (https://mgh.customs.gov.vn hoặc https://mgh.customs.gov.vn/MGHYDN).
Liên quan đến việc việc lưu trữ chứng từ thuộc hồ sơ hải quan, tại khoản 12 Điều 4, Điều 10, Điều 15 Luật giao dịch điện tử năm 2005 thì: thông tin được tạo ra, được gửi đi, được nhận, lưu trữ thông điệp dữ liệu.
Tại khoản 2 Điều 24 Luật Hải quan thì chứng từ thuộc hồ sơ hải quan là chứng từ giấy hoặc chứng từ điện tử; chứng từ điện tử phải bảo đảm tính toàn vẹn và khuôn dạng theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử.
Khoản 2 Điều 16a Thông tư 38/2015/TT-BTC được bổ sung tại khoản 6 Điều 1 Thông tư 39/2018/TT-BTC, người khai hải quan có trách nhiệm lưu giữ bản chính các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan quy định tại khoản 1 Điều 16a trong thời hạn quy định tại điểm đ khoản 2 Điều 18 Luật Hải quan năm 2014, xuất trình cho cơ quan Hải quan khi kiểm tra sau thông quan, thanh tra, bản chính có thể được thể hiện dưới dạng chứng từ điện tử hoặc chứng từ giấy. Trường hợp bản chính dưới dạng chứng từ giấy đã nộp cho cơ quan Hải quan, người khai hải quan phải lưu bản chụp; đối với chứng từ dưới dạng điện từ, người khai hải quan phải lưu bản điện tử.
Như vậy, trường hợp chứng từ dưới dạng điện tử thì người khai hải quan phải lưu bản điện tử và phải đảm bảo tính toàn vẹn, khuôn dạng theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử.
Trích nguồn
Nụ Bùi