Bộ Tài chính vừa có công văn số 9508/BTC-QLCS gửi các bộ, ngành Trung ương, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và các tập đoàn, tổng công ty nhà nước do Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập, yêu cầu thực hiện nghiêm các quy định pháp luật và chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về quản lý nhà, đất thuộc sở hữu của doanh nghiệp nhà nước.
Bộ Tài chính yêu cầu tăng cường quản lý, nâng cao hiệu quả sử dụng, xử lý nhà, đất tại doanh nghiệp nhà nước.
Theo quy định tại Luật số 56/2024/QH15 và Nghị định số 03/2025/NĐ-CP của Chính phủ, nhà, đất của doanh nghiệp nhà nước không còn thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công, mà phải được xử lý theo pháp luật đất đai và pháp luật về quản lý, sử dụng vốn nhà nước đầu tư vào sản xuất, kinh doanh tại doanh nghiệp. Điều này nhằm đảm bảo sự thống nhất, đồng bộ trong quản lý, sử dụng tài sản và phù hợp với cơ chế hoạt động đặc thù của doanh nghiệp nhà nước.
Để triển khai hiệu quả Chỉ thị số 47/CT-TTg ngày 24/12/2024 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường quản lý, nâng cao hiệu quả sử dụng, xử lý nhà, đất tại doanh nghiệp nhà nước, Bộ Tài chính đã hướng dẫn cụ thể trách nhiệm của các bên liên quan. Trong đó, Ủy ban nhân dân các cấp có vai trò trọng yếu trong việc chỉ đạo hoàn thiện hồ sơ pháp lý về đất đai, tiếp nhận tài sản nhà, đất đã được phê duyệt phương án thu hồi, chuyển giao, cũng như xử lý dứt điểm các trường hợp vi phạm trong sử dụng đất.
Cụ thể, các địa phương cần khẩn trương rà soát và ký kết hợp đồng thuê đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho doanh nghiệp nhà nước theo đúng quy định, đảm bảo tiến độ, tránh gây phiền hà. Đồng thời, cần tiếp nhận các cơ sở nhà, đất đã có quyết định chuyển giao về địa phương quản lý, không để xảy ra tình trạng đùn đẩy, kéo dài, gây lãng phí nguồn lực. Đặc biệt, các địa phương phải kiên quyết thu hồi đất đối với các trường hợp sử dụng sai mục đích, cho thuê, cho mượn không đúng quy định, để đất hoang hóa hoặc vi phạm nghĩa vụ tài chính với Nhà nước.
Tuy nhiên, thực tế hiện nay cho thấy, theo phản ánh từ một số đại biểu Quốc hội và các doanh nghiệp nhà nước, vẫn còn tình trạng nhiều địa phương chưa thực hiện tiếp nhận các cơ sở nhà, đất đã có quyết định thu hồi, chuyển giao từ nhiều năm trước. Điều này khiến doanh nghiệp tiếp tục phải nộp tiền thuê đất, dù không còn quyền sử dụng, dẫn tới lãng phí lớn và ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Bên cạnh đó, việc chậm giải quyết thủ tục hành chính khiến nhiều doanh nghiệp không thể hoàn thiện hồ sơ pháp lý, không được ký hợp đồng thuê đất chính thức và không thể hưởng các chính sách ưu đãi về tiền thuê đất.
Trước thực trạng này, Bộ Tài chính đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố cần nghiêm túc thực hiện trách nhiệm được giao tại Chỉ thị 47/CT-TTg; đồng thời xử lý trách nhiệm đối với các cá nhân, tổ chức chậm trễ trong tiếp nhận nhà, đất hoặc chậm giải quyết thủ tục pháp lý. Cơ quan đại diện chủ sở hữu cũng cần rà soát, chỉ đạo doanh nghiệp tích cực phối hợp với địa phương để đẩy nhanh tiến độ bàn giao, đưa tài sản vào sử dụng đúng mục đích, tránh thất thoát và hoàn thiện hồ sơ pháp lý đầy đủ.