Cử tri lo ngại giá vàng trong nước biến động giá vàng tăng – giảm bất thường, dẫn đến tâm lý găm giữ vàng. Trả lời cử tri, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết, vàng không thuộc mặt hàng thiết yếu để bình ổn giá và giá phụ thuộc vào biến động toàn cầu, nhưng NHNN đang rà soát chính sách để tăng tính minh bạch thị trường.
Mới đây, NHNN đã có văn bản trả lời ý kiến cử tri một số tỉnh, thành phố gửi đến trước Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khoá XV.
Trong đó, cử tri tỉnh Lâm Đồng cho rằng, giá vàng hiện tăng mạnh, có lúc giá vàng trong nước chênh lệch khá cao so với giá vàng thế giới.
Tương tự, cử tri TP. Hải Phòng cũng cho rằng, giá vàng trong nước có biến động tăng – giảm bất thường, khiến không ít người dân lo lắng, hoang mang, dẫn đến tâm lý găm giữ vàng, hạn chế chi tiêu cho mặt hàng khác, ảnh hưởng tiêu cực đến sức mua của người tiêu dùng và tăng trưởng kinh tế.
Vì thế, cử tri kiến nghị có chính sách bình ổn giá vàng trong nước. Cử tri TP. Hải Phòng còn kiến nghị nghiên cứu trình Quốc hội xem xét, ban hành Luật Quản lý kinh doanh vàng, để có cơ chế quản lý hoạt động kinh doanh vàng, đảm bảo giá vàng ổn định, phù hợp với giá vàng thế giới.
Trả lời vấn đề này, văn bản của NHNN cho rằng, Việt Nam không phải là nước khai thác vàng nên vàng tiêu thụ trong nước chủ yếu từ nguồn nhập khẩu. Do đó, giá vàng trong nước phụ thuộc vào diễn biến giá vàng thế giới.
Thời gian qua, giá vàng thế giới liên tục biến động, chủ yếu theo xu hướng tăng do nguyên nhân: căng thẳng địa chính trị, ngoại giao, xung đột vũ trang tại nhiều quốc gia trên thế giới leo thang khiến nhu cầu tiêu thụ vàng vật chất ở một số nước và dự trữ vàng của nhiều ngân hàng trung ương tăng mạnh… Nên theo NHNN, giá vàng diễn biến tăng cả trên thế giới chứ không chỉ ở Việt Nam.
NHNN cũng nêu, theo Luật Giá năm 2012 và Luật Giá sửa đổi năm 2023, vàng không phải mặt hàng thiết yếu, không thuộc Danh mục hàng hóa, dịch vụ thực hiện bình ổn giá. Giá mua, bán vàng do các tổ chức tín dụng, doanh nghiệp kinh doanh mua, bán vàng miếng chủ động niêm yết theo quy định.
Do vậy, NHNN chỉ thực hiện can thiệp, bình ổn thị trường vàng trong trường hợp giá vàng biến động bất lợi ảnh hưởng đến thị trường ngoại tệ, tỷ giá, chính sách tiền tệ.
NHNN cho biết, công tác thanh tra, kiểm tra thị trường vàng tiếp tục được NHNN quan tâm, phối hợp thực hiện. Ảnh: H.Dịu
Về cơ chế chính sách quản lý thị trường vàng, thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về hoạt động chất vấn tại các kỳ họp, trong đó có việc rà soát, sửa đổi, hoàn thiện hành lang pháp lý về hoạt động kinh doanh vàng, từ năm 2023 đến nay, NHNN đã chủ trì phối hợp với các bộ, ngành và cơ quan liên quan triển khai việc báo cáo tổng kết, đánh giá Nghị định số 24/2012/NĐ-CP ngày 03/4/2012 của Chính phủ về quản lý hoạt động kinh doanh vàng.
Bám sát chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm về quan điểm, mục tiêu quản lý nhà nước đối với thị trường vàng, các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, NHNN đã xây dựng hồ sơ dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều Nghị định số 24/2012/NĐ-CP. Hiện nay, dự thảo Nghị định đang trong quá trình thẩm định của Bộ Tư pháp.
Cũng về thị trường vàng, cử tri tỉnh An Giang đề nghị tăng cường quản lý, kiểm soát thị trường vàng nhằm hạn chế, khắc phục tình trạng giá vàng biến động liên tục trong thời gian qua. Đồng thời, điều tra, xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng, đầu cơ, tích trữ, thao túng thị trường vàng.
Trong thời gian tới, NHNN cho biết, công tác thanh tra, kiểm tra thị trường vàng tiếp tục được NHNN quan tâm, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương với mục tiêu đảm bảo thị trường vàng hoạt động minh bạch, hiệu quả, xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng, đầu cơ, tích trữ, thao túng trên thị trường.
Về vấn đề này, NHNN cho biết, vào cuối thàng 5/2025, NHNN đã công bố kết luận của Đoàn thanh tra liên ngành đối với 6 công ty, ngân hàng (chiếm trên 90% thị trường kinh doanh vàng miếng) về hoạt động kinh doanh vàng.
Đồng thời NHNN đã chỉ đạo các NHNN chi nhánh khu vực tích cực phối hợp với các cơ quan chức năng tăng cường nắm tình hình, kiểm tra, thanh tra đối với hoạt động kinh doanh vàng tại địa phương.
Liên quan đến hoạt động kinh doanh vàng, bạc, đá quý, cử tri TP. Cần Thơ kiến nghị ngành Ngân hàng sớm thực hiện hoàn thành việc chuyển đổi số, để giúp thị trường kinh doanh lĩnh vực này được minh bạch, công bằng, an toàn, hiệu quả và hiện đại hơn.
Trả lời, NHNN cho biết, dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 24/2012/NĐ-CP đã bổ sung quy định về trách nhiệm của các doanh nghiệp, ngân hàng thương mại phải xây dựng hệ thống thông tin để đảm bảo lưu trữ đầy đủ, chính xác dữ liệu về sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu vàng.
Về cơ bản, hệ thống thông tin sẽ bao gồm các thông tin, dữ liệu cơ bản về hoạt động kinh doanh vàng của các doanh nghiệp, ngân hàng thương mại. Việc kết nối cung cấp thông tin với các cơ quan có thẩm quyền được thực hiện theo các quy định pháp luật có liên quan.
NHNN khẳng định, khi Nghị định được ban hành sẽ đảm bảo công khai, minh bạch thông tin về thị trường vàng giúp cơ quan quản lý đánh giá tác động với thị trường, có chính sách quản lý phù hợp.
Hương Dịu