Trong làn sóng IPO 2025, ngành chứng khoán nổi lên như tâm điểm khi liên tiếp chuẩn bị những thương vụ quy mô tỷ đô. Nhu cầu vốn để mở rộng năng lực cạnh tranh, hiệu ứng nâng hạng thị trường và dòng tiền ngoại đang tạo cơ hội để các công ty chứng khoán không chỉ huy động vốn thành công, mà còn tái định giá toàn ngành.
IPO ngành chứng khoán dẫn dắt chu kỳ mới
Nếu giai đoạn 2007 và 2017–2018, những làn sóng IPO thường tập trung ở nhóm ngân hàng, bất động sản hoặc dầu khí, thì năm 2025 chứng kiến một sự chuyển dịch rõ rệt: Ngành chứng khoán đang trở thành “đầu tàu” của chu kỳ mới. Theo VNDIRECT Research, nửa cuối 2025 đến đầu 2026, phần lớn thương vụ IPO đáng chú ý đều nằm trong khối chứng khoán, nổi bật là ba cái tên TCBS, VPBankS và VPS.
Quy mô các thương vụ này ước tính lên tới 1 tỷ USD, một con số chưa từng có trong lịch sử IPO ngành tài chính Việt Nam. TCBS của Techcombank là ví dụ điển hình: chỉ trong tháng 10/2025, với mức định giá P/B lên tới 3,3 lần – cao hơn hẳn trung bình 10 năm của ngành (khoảng 2,2 lần) – công ty vẫn thu hút lượng đăng ký gấp 2,5 lần chào bán. Điều đó cho thấy thị trường sẵn sàng chấp nhận trả giá cao cho những doanh nghiệp chứng khoán có nền tảng vững chắc, sản phẩm đa dạng và chiến lược phát triển dài hạn.
Động lực thúc đẩy IPO ngành chứng khoán đến từ nhiều yếu tố. Trước hết, quy mô thị trường ngày càng lớn. Đến cuối 2025, số tài khoản chứng khoán đã vượt mốc 11 triệu, gần gấp đôi so với năm 2020. Giá trị giao dịch bình quân (ADTV) đạt 30.000–35.000 tỷ đồng/phiên, cao hơn nhiều so với giai đoạn 2019–2020. Nhu cầu giao dịch lớn buộc các công ty chứng khoán phải liên tục tăng vốn để đáp ứng an toàn vốn, đầu tư công nghệ, phát triển hệ thống quản trị rủi ro và sản phẩm phái sinh.
Thứ hai, sức ép cạnh tranh ngày càng gay gắt. Những công ty top đầu như SSI, VNDirect, HSC không thể chỉ dựa vào thị phần môi giới, mà phải mở rộng sang dịch vụ ngân hàng đầu tư, quản lý tài sản, môi giới trái phiếu. Trong bối cảnh đó, IPO trở thành lựa chọn tối ưu giúp bổ sung vốn điều lệ, nâng năng lực tài chính, và tạo thêm uy tín thương hiệu khi công ty trở thành doanh nghiệp đại chúng.
Theo VNDIRECT, IPO của các CTCK không chỉ nhằm huy động vốn, mà còn là chiến lược “nâng chuẩn ngành”, bởi chỉ những doanh nghiệp đủ năng lực quản trị, công bố minh bạch và đáp ứng yêu cầu pháp lý mới có thể thành công trên sàn. Đây chính là lý do khiến nhóm chứng khoán trở thành điểm nhấn quan trọng nhất trong làn sóng IPO 2025.
Tái định giá cổ phiếu chứng khoán
Một trong những tác động sâu rộng nhất từ làn sóng IPO ngành chứng khoán là hiệu ứng tái định giá cổ phiếu. Trong quá khứ, nhóm này thường được coi là “cổ phiếu chu kỳ”, tăng nóng khi thanh khoản thị trường bùng nổ và giảm sâu khi giao dịch suy yếu. Định giá thường dao động mạnh, khó giữ ở mức cao ổn định.
Tuy nhiên, sự xuất hiện của những thương vụ IPO quy mô tỷ đô đã thay đổi quan niệm này. VNDIRECT Research nhấn mạnh: “IPO của TCBS, VPBankS và VPS đang thiết lập một chuẩn mực mới về định giá, khi nhà đầu tư chấp nhận P/B cao hơn nhiều so với trung bình lịch sử.” Việc thị trường sẵn sàng trả giá cao không chỉ phản ánh niềm tin vào tăng trưởng lợi nhuận, mà còn cho thấy kỳ vọng về vai trò trung tâm của ngành chứng khoán trong giai đoạn TTCK Việt Nam được nâng hạng.
Đà tái định giá còn được củng cố bởi yếu tố cạnh tranh. Khi các công ty chứng khoán lớn niêm yết, họ buộc phải nâng chuẩn quản trị, minh bạch tài chính, đa dạng hóa sản phẩm. Điều này lan tỏa sức ép cải thiện chất lượng ra toàn ngành. Các doanh nghiệp đã niêm yết như SSI, VNDIRECT, HSC cũng được hưởng lợi khi mặt bằng định giá toàn ngành được nâng lên, tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực.
Ngoài ra, tái định giá cổ phiếu chứng khoán còn đến từ sự mở rộng vai trò của nhóm ngành này. Không chỉ là trung gian môi giới, công ty chứng khoán ngày càng đóng vai trò then chốt trong phân phối trái phiếu doanh nghiệp, cung cấp dịch vụ ngân hàng đầu tư, quản lý quỹ và cả sản phẩm phái sinh. Như vậy, dòng lợi nhuận tương lai không chỉ phụ thuộc vào giao dịch ngắn hạn, mà có thể đến từ nhiều mảng hoạt động bền vững hơn.
Khi định vị được như vậy, cổ phiếu chứng khoán không còn chỉ hấp dẫn nhà đầu tư cá nhân theo sóng ngắn hạn, mà đang trở thành lựa chọn dài hạn của các quỹ tổ chức, đặc biệt là nhà đầu tư ngoại.
Kỳ vọng dòng vốn ngoại và hiệu ứng nâng hạng
IPO ngành chứng khoán diễn ra đúng thời điểm Việt Nam vừa được FTSE Russell nâng hạng lên nhóm “mới nổi thứ cấp”. Đây là yếu tố then chốt để thu hút dòng vốn ngoại. Với free float rộng và room ngoại mở tối đa, nhiều cổ phiếu chứng khoán sau IPO có khả năng nhanh chóng lọt vào các rổ chỉ số toàn cầu. Điều này đồng nghĩa với việc dòng vốn ETF thụ động sẽ sớm chảy vào, tạo thanh khoản ổn định ngay từ giai đoạn đầu.
Làn sóng IPO 2025 đang tạo điểm nhấn cho ngành chứng khoán. Với nhu cầu vốn lớn, doanh nghiệp top đầu, hiệu ứng tái định giá và kỳ vọng vốn ngoại, ngành này giữ vị trí trung tâm chu kỳ IPO mới, trở thành biểu tượng sức bật và hội nhập của TTCK Việt Nam.
Nhưng quan trọng hơn, nâng hạng còn giúp Việt Nam lọt vào tầm ngắm của các quỹ chủ động quy mô lớn. Những quỹ này thường tìm kiếm cổ phiếu ngành tài chính có quy mô đủ lớn, thanh khoản dồi dào, room ngoại mở. IPO ngành chứng khoán, đặc biệt là của các doanh nghiệp top đầu, đáp ứng đầy đủ các tiêu chí đó. Theo VNDIRECT, đây là cơ hội để Việt Nam thu hút dòng vốn dài hạn bền vững, không chỉ dừng ở ETF.
Hiệu ứng nâng hạng cũng đi kèm với nền tảng kỹ thuật hiện đại. Hệ thống KRX chính thức vận hành từ tháng 5/2025 đã chứng minh năng lực xử lý vượt trội, hỗ trợ các nghiệp vụ mới như T+0, bán khống, CCP. Với công suất 1–1,2 tỷ USD/phiên, KRX bảo đảm các thương vụ IPO tỷ đô có thể diễn ra an toàn, minh bạch và không gây “nghẽn lệnh” như giai đoạn trước.
Ở góc nhìn rộng hơn, IPO ngành chứng khoán được coi là phép thử quan trọng cho sức mạnh thị trường Việt Nam. Thành công của các thương vụ này không chỉ khẳng định niềm tin vào năng lực của doanh nghiệp tài chính nội địa, mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa, mở đường cho nhiều lĩnh vực khác tham gia IPO trong chu kỳ mới.