Tổng Kiểm toán nhà nước Nguyễn Hữu Nghĩa phát biểu chỉ đạo tại Phiên họp. Ảnh: M. THÚY

Đánh giá đúng thực trạng tình hình thi hành Luật Kiểm toán nhà nước

Theo Dự thảo Kế hoạch xây dựng Dự án Luật KTNN (sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế), Luật KTNN năm 2015 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật KTNN năm 2019, sau một thời gian thi hành, các quy định của Luật cần được xem xét sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng và yêu cầu trong giai đoạn phát triển mới của đất nước, thống nhất với các luật mới được ban hành.

Luật KTNN được sửa đổi, bổ sung sẽ góp phần đáp ứng các yêu cầu: khẩn trương hoàn thành việc rà soát, thể chế hóa đầy đủ các chủ trương, quan điểm về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực (PCTNLPTC) đã được ban hành từ đầu nhiệm kỳ Đại hội XIII của Đảng đến nay; đổi mới tư duy trong công tác xây dựng pháp luật và thể chế đầy đủ, kịp thời các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng về đổi mới mạnh mẽ tư duy xây dựng pháp luật trong giai đoạn hiện nay.

Đồng thời, đáp ứng yêu cầu cấp bách của thực tiễn, bối cảnh mới, đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật.

Dự thảo Kế hoạch đặt ra yêu cầu cần tiến hành đánh giá đúng thực trạng tình hình thi hành Luật KTNN trong thời gian qua; đánh giá những quy định bất cập không còn phù hợp thực tiễn hoạt động kiểm toán, chưa bảo đảm tính độc lập của KTNN; phân tích những mặt đã làm được và chưa làm được, đánh giá những kết quả đạt được, tồn tại và nguyên nhân của những tồn tại trong việc tổ chức thi hành Luật KTNN.

Trên cơ sở đó, đề xuất những nội dung cần sửa đổi, bổ sung Luật KTNN hoặc Luật KTNN thay thế cho phù hợp với đường lối, chủ trương của Đảng, Nhà nước, với thực tiễn hoạt động KTNN, bảo đảm tính thống nhất và đồng bộ của hệ thống pháp luật hiện hành.

Các đại biểu tham dự Phiên họp. Ảnh: M. THÚY

Việc sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế Luật KTNN phải được tiến hành trên cơ sở tổng kết thi hành Luật KTNN từ thực tiễn hoạt động kiểm toán của KTNN, từ các đơn vị được kiểm toán, các cơ quan, tổ chức có liên quan; đồng thời, tăng cường phối hợp và lấy ý kiến của các cơ quan của Quốc hội, Chính phủ, các Bộ, ngành, địa phương và các đối tượng chịu tác động trực tiếp của Luật KTNN...

2 mục tiêu quan trọng trong sửa Luật

Tại Phiên họp, các thành viên Ban Chỉ đạo đã tập trung trao đổi, thảo luận về Dự thảo Kế hoạch xây dựng Dự án Luật KTNN (sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế); Dự thảo Đề cương Báo cáo tổng kết thi hành và đề xuất sửa đổi, bổ sung Luật KTNN; Dự thảo Thông báo phân công nhiệm vụ thành viên Ban Chỉ đạo đánh giá, tổng kết thực hiện Luật KTNN năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2019) và sửa đổi Luật KTNN.

Trên cơ sở các ý kiến thảo luận, kết luận Phiên họp, Tổng Kiểm toán nhà nước Nguyễn Hữu Nghĩa nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật KTNN nhằm hoàn thiện căn bản hệ thống pháp luật về KTNN với 2 mục tiêu quan trọng.

Một là, tháo gỡ những điểm nghẽn, nút thắt, những bất cập, hạn chế trong Luật  KTNN hiện hành.

Hai là, tạo nền tảng pháp lý để thúc đẩy đổi mới, phát triển KTNN ngang tầm quốc tế; xây dựng cơ quan KTNN độc lập, liêm chính, kỷ cương, chuyên nghiệp, uy tín, trách nhiệm và chuẩn mực quốc tế; góp phần thực hiện hai mục tiêu chiến lược quốc gia 100 năm.

Quang cảnh Phiên họp. Ảnh: M. THÚY

Với quan điểm đó, Tổng Kiểm toán nhà nước yêu cầu, quá trình nghiên cứu, định hướng sửa đổi Luật cần chú trọng 4 yếu tố nền tảng. Đó là định hướng phát triển đất nước mang tính đột phá, kéo theo quy mô, vai trò của nguồn lực đầu tư công, yêu cầu bảo đảm, bảo vệ an toàn, hiệu quả hệ thống tài chính quốc gia, trong đó có yêu cầu kỷ cương, kỷ luật trong quản lý, sử dụng tài chính quốc gia.

Bên cạnh đó là xu hướng phát triển của khoa học công nghệ, chuyển đổi số - tạo điểm tựa, động lực rất quan trọng cho hoạt động của KTNN trong thời gian tới; việc thực hiện các chuẩn mực quốc tế để làm cơ sở kết nối, ứng xử trong hợp tác với các cơ quan kiểm toán tối cao; sự đột phá về thể chế và quản trị quốc gia đòi hỏi phương thức tổ chức quản lý hoạt động, quản trị của Ngành phải tiến kịp, tiến cùng với đất nước.

Đặc biệt, việc sửa đổi Luật cần đặt trong tổng thể và bám sát quy định của Hiến pháp cũng như hệ thống pháp luật Việt Nam.

Trong quá trình xây dựng Luật, Tổng Kiểm toán nhà nước yêu cầu phải quán triệt nguyên tắc ổn định, kế thừa và phát triển trong hoạt động của KTNN cũng như trong hệ thống pháp luật, không gây ra xáo trộn không cần thiết.

Nhấn mạnh việc sửa đổi Luật KTNN là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của Ngành, Tổng Kiểm toán nhà nước Nguyễn Hữu Nghĩa yêu cầu cần đẩy nhanh tiến độ triển khai thực hiện.

Tổng Kiểm toán nhà nước giao Thường trực Ban Chỉ đạo (Vụ Pháp Chế), trên cơ sở tiếp thu các ý kiến tại Phiên họp, rà soát, hoàn thiện lại Đề cương; phân công, giao nhiệm vụ hợp lý với tinh thần gọn đầu mối, chỉ đạo tập trung.

Tổng Kiểm toán nhà nước đề nghị các thành viên Ban Chỉ đạo từ góc nhìn và qua thực tiễn hoạt động của mình, của cơ quan, đơn vị tích cực đóng góp ý kiến vào việc xây dựng Luật.