TP. Hồ Chí Minh đang nghiên cứu phát triển Trung tâm outlet (kinh doanh hàng tồn kho, giảm giá) theo hướng không chỉ là mô hình bán lẻ mà còn trở thành điểm đến thương mại, dịch vụ, du lịch. Qua đó thu hút dòng khách, gia tăng chi tiêu và tạo hiệu ứng lan tỏa sang nhiều ngành dịch vụ.
TP. Hồ Chí Minh sẽ bố trí quỹ đất phát triển Trung tâm outlet. Ảnh: Thu Hòa
Outlet không chỉ là nơi bán hàng giảm giá
Ngày 19/8, tại Tọa đàm “Phát triển Trung tâm outlet tại TP. Hồ Chí Minh: cơ hội đột phá và động lực tăng trưởng mới cho thương mại, dịch vụ, du lịch”, ông Nguyễn Nguyên Phương, Phó Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh cho biết, Thành phố đang định hướng phát triển mạnh khu vực thương mại – dịch vụ, nâng cao chất lượng tăng trưởng, mở rộng các ngành dịch vụ có giá trị gia tăng cao và tăng cường khả năng kết nối với thị trường khu vực, quốc tế.
Trong định hướng đó, việc nghiên cứu phát triển các mô hình thương mại hiện đại, có khả năng thu hút dòng khách, gia tăng chi tiêu và tạo hiệu ứng lan tỏa sang du lịch, lưu trú, vận tải, ẩm thực, giải trí và các ngành dịch vụ liên quan là yêu cầu cần được quan tâm.
Trung tâm Outlet là mô hình bán lẻ phát triển tại nhiều thị trường, trong đó hoạt động mua sắm được tổ chức theo hướng tập trung các thương hiệu, sản phẩm và chính sách giá cạnh tranh, đồng thời ngày càng được tích hợp với các dịch vụ ẩm thực, giải trí, trải nghiệm và du lịch.
Theo ông Nguyễn Nguyên Phương, nếu được nghiên cứu và tổ chức phù hợp, Trung tâm Outlet có thể được xem xét không chỉ như một mô hình phân phối hàng hóa mà còn như một điểm đến thương mại – dịch vụ – du lịch, có khả năng tạo dòng khách và gia tăng giá trị chi tiêu.
Ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công Thương nhận định, TP. Hồ Chí Minh có đầy đủ cơ sở để đi đầu phát triển mô hình outlet, qua đó tạo thêm động lực cho bán lẻ, du lịch và dịch vụ. Thị trường bán lẻ Việt Nam giai đoạn 2021-2025 tăng trưởng khoảng 10% mỗi năm. Năm 2025, cả nước đón khoảng 21 triệu khách quốc tế và 135 triệu khách nội địa; riêng TP. Hồ Chí Minh đón khoảng 8,5 triệu khách quốc tế và 45 triệu khách nội địa. Tuy nhiên, mức chi tiêu của khách quốc tế tại Việt Nam còn thấp, trung bình khoảng 400 USD/khách, trong khi tại Thái Lan là hơn 1.000 USD/khách. “Điều này cho thấy sự gắn kết giữa du lịch và bán lẻ còn hạn chế, thiếu những sản phẩm và điểm mua sắm đủ sức giữ lại dòng tiền của du khách”, ông Linh nhấn mạnh.
Cho rằng, outlet không chỉ hướng tới khách quốc tế mà còn có thể phục vụ người tiêu dùng trong nước, ông Linh đề nghị ưu tiên hàng Việt trong các trung tâm outlet. Với thế mạnh xuất khẩu khoảng 40 tỷ USD hàng dệt may, da giày... Việt Nam có thể đưa các sản phẩm chất lượng được sản xuất trong nước vào outlet để phục vụ người tiêu dùng trong nước, đồng thời tạo thêm kênh “xuất khẩu tại chỗ”.
Theo định hướng của Bộ Công Thương, đến năm 2030, Việt Nam sẽ hình thành ít nhất 5 trung tâm outlet gắn với du lịch tại Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Quảng Ninh và An Giang. Xa hơn đến năm 2045, mô hình “làng outlet cao cấp” sẽ được phát triển ở cả 3 miền.
Doanh nghiệp đề xuất cách để Outlet hút dòng tiền quốc tế
Với hơn 40 năm kinh doanh trong lĩnh vực phân phối hàng hiệu và quản lý trung tâm thương mại, bà Lê Hồng Thủy Tiên, Tổng Giám đốc Tập đoàn Liên Thái Bình Dương cho biết, kinh nghiệm từ các outlet premiumquốc tế cho thấy, chính phủ các nước không ưu đãi miễn thuế hoặc trợ giá mà chỉ cho mô hình outlet một chỗ đứng pháp lý, hoàn thuế cho du khách theo thông lệ quốc tế và bảo đảm đất đai, hạ tầng.
Từ kinh nghiệm này, bà Thủy Tiên cho rằng có 4 điều kiện để vận hành Trung tâm Outlet tại TP. Hồ Chí Minh.
Thứ nhất, định danh pháp lý mô hình outlet, kèm cơ chế giảm giá đặc thù. Đề xuất định danh “trung tâm outlet” trong pháp luật thương mại và áp dụng cơ chế giảm giá riêng cho hàng qua mùa chính hãng trong phạm vi outlet được công nhận.
Về hải quan, đề xuất vận dụng cơ chế kho ngoại quan sẵn có trong Luật Hải quan. Theo đó, hàng qua mùa của cả khu vực được tập kết về, nộp đủ thuế khi đưa vào tiêu thụ, tái xuất thông thoáng và hoàn thuế nhanh chóng nếu không bán được.
Bà Lê Hồng Thủy Tiên chia sẻ thông tin về Trung tâm outlet. Ảnh: T. Nghĩa
Thứ hai, xây dựng hệ sinh thái hoàn thuế tại chỗ; khách quốc tế không chỉ mua vì mức giảm giá mà còn vì khả năng nhận tiền hoàn thuế trước khi rời cửa hàng.
Dẫn chứng là Hàn Quốc hoàn thuế tức thì ngay tại quầy tới 1 triệu won mỗi giao dịch và từ năm 2026 hạ ngưỡng tối thiểu xuống chỉ 15.000 won. Trong khi đó, Việt Nam hiện chỉ hoàn thuế tại sân bay. Vì vậy, hoàn thuế cho du khách không phải khoản chi mà là “khoản đầu tư có lãi”, bởi bản chất là “xuất khẩu tại chỗ”. Theo nghiên cứu của CEBR tại Anh được bà dẫn, mỗi 1 bảng hoàn thuế tạo ra 1,56 bảng thu ngân sách từ chi tiêu kéo theo về lưu trú, ăn uống, dịch vụ.
Thứ ba, quỹ đất phải đạt chuẩn premium outlet quốc tế. Theo đó, quy mô khoảng 30–50 ha, kết nối trực tiếp metro, cao tốc, sân bay và các trục du lịch, có pháp lý hoàn chỉnh và thời hạn sử dụng đất dài. Các thương hiệu quốc tế thẩm định địa điểm rất khắt khe về quy hoạch, dòng khách và đối tác vận hành trước khi đồng ý đưa thương hiệu vào outlet.
Thứ tư, chính sách phải ổn định và có cam kết dài hạn; không nên chỉ thí điểm trong 2–3 năm, bởi một thương hiệu ký hợp đồng thuê 10 năm không thể đặt số phận vào một cơ chế thí điểm ngắn hạn.