Từ mức 500.000 đồng và 1 triệu đồng tùy phương thức nhập khẩu, ngưỡng miễn thuế đối với hàng hóa giá trị nhỏ được đề xuất thống nhất xuống 100.000 đồng. Thay đổi này đặt ra yêu cầu mới đối với hoạt động nhập khẩu qua thương mại điện tử, đồng thời nhằm hạn chế tình trạng chia nhỏ đơn hàng, khai thấp giá trị để hưởng ưu đãi thuế…
Hạ mạnh ngưỡng miễn thuế với hàng nhập khẩu giá trị nhỏ xuống 100 nghìn đồng. Ảnh: Duy Linh
Điểm đáng chú ý trong dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu là đề xuất áp dụng thống nhất ngưỡng miễn thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu, thay vì duy trì các mức khác nhau theo phương thức nhập khẩu như hiện nay.
Theo Điều 29 dự thảo Nghị định, hàng hóa có tổng trị giá hải quan từ 100.000 đồng trở xuống hoặc có tổng số tiền thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu phải nộp từ 10.000 đồng trở xuống cho một lần xuất khẩu, nhập khẩu thuộc diện được miễn thuế.
Trong khi đó, quy định hiện hành hiện hành cho phép hàng hóa gửi qua dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh có trị giá hải quan từ 1 triệu đồng trở xuống hoặc số tiền thuế phải nộp từ 100.000 đồng trở xuống được miễn thuế nhập khẩu.
Nếu được thông qua, ngưỡng trị giá hàng hóa được miễn thuế sẽ được áp dụng thống nhất ở mức 100.000 đồng cho tất cả các hình thức nhập khẩu, thay vì duy trì mức 500.000 đồng đối với hàng nhập khẩu thông thường và 1 triệu đồng đối với hàng hóa gửi qua dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh như hiện nay.
Theo Cục Hải quan, các mức miễn thuế hiện hành được xây dựng trong bối cảnh trước đây nhằm giảm chi phí quản lý, hạn chế thủ tục đối với những lô hàng có giá trị thấp và tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu.
Tuy nhiên, bối cảnh thị trường đã thay đổi đáng kể khi thương mại điện tử xuyên biên giới phát triển mạnh, trong khi thị trường bán lẻ trong nước duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số trong các năm 2024, 2025 và nửa đầu năm 2026.
Cùng với đó, sự phát triển của các nền tảng bán hàng trực tuyến khiến hàng hóa từ nước ngoài tiếp cận người tiêu dùng Việt Nam thuận lợi hơn, kéo theo số lượng các lô hàng nhập khẩu có giá trị nhỏ tăng nhanh cả về quy mô và tần suất.
Vì vậy, việc duy trì ngưỡng miễn thuế tương đối cao có thể tạo ra lợi thế cạnh tranh không bình đẳng giữa hàng nhập khẩu và hàng hóa sản xuất, kinh doanh trong nước, Cục Hải quan nhấn mạnh.
Song song, chính sách này cũng tiềm ẩn nguy cơ bị lợi dụng để gian lận thương mại khi người bán chia nhỏ đơn hàng hoặc khai thấp giá trị hàng hóa nhằm đưa lô hàng vào diện được miễn thuế. Nếu diễn ra trên quy mô lớn, tình trạng này không chỉ làm thất thu ngân sách mà còn gây khó khăn cho công tác quản lý, kiểm tra và kiểm soát hàng hóa nhập khẩu.
Cục Hải quan cho biết đề xuất ngưỡng 100.000 đồng được xây dựng trên cơ sở các cam kết quốc tế của Việt Nam.
Theo đó, Việt Nam là thành viên Công ước Kyoto sửa đổi từ năm 2008, cho phép các quốc gia quy định một ngưỡng trị giá hoặc số tiền thuế tối thiểu không thu nhằm tránh trường hợp chi phí hành chính để thu thuế lớn hơn số thuế thực tế thu được. Trong đó, mức ngưỡng cụ thể do mỗi quốc gia tự xác định phù hợp với điều kiện quản lý và thực tiễn trong nước.
Trên cơ sở đánh giá thực tế, Bộ Tài chính cho rằng không nên tiếp tục duy trì mức miễn thuế cao đối với hàng hóa giá trị nhỏ. Tuy nhiên, để bảo đảm tuân thủ các cam kết quốc tế và Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu, phương án được lựa chọn không phải là xóa bỏ hoàn toàn cơ chế miễn thuế mà thu hẹp đáng kể định mức được hưởng"
(Cục Hải quan)
Bên cạnh đó, ngưỡng 10.000 đồng tiền thuế cho một lần xuất khẩu, nhập khẩu được Cục Hải quan lý giải là tương ứng với phí hải quan quy định tại Thông tư 86/2025/Thông tư của Bộ Tài chính nhằm bù đắp chi phí thực hiện thủ tục.
"Với mức thuế suất ưu đãi bình quân khoảng 10%, số tiền thuế 10.000 đồng tương ứng với hàng hóa có trị giá hải quan khoảng 100.000 đồng. Cách thiết kế này nhằm bảo đảm việc thu thuế vẫn có ý nghĩa về quản lý và ngân sách, trong khi chi phí hành chính không vượt quá số thuế thu được", Cục Hải quan nêu rõ.
Theo Cục Hải quan, xu hướng thu hẹp ngưỡng miễn thuế đối với hàng nhập khẩu giá trị nhỏ cũng đang diễn ra tại nhiều thị trường.
Chẳng hạn, Indonesia đã giảm ngưỡng miễn thuế xuống 3 USD, Ấn Độ xóa bỏ miễn thuế đối với hàng thương mại điện tử, trong khi Liên minh châu Âu áp dụng thuế cố định và đang tiến tới xóa bỏ ngưỡng 150 euro. Tại Việt Nam, Quyết định 01/2025/QĐ-TTg cũng đã chấm dứt chính sách miễn thuế giá trị gia tăng đối với hàng hóa có giá trị nhỏ gửi qua dịch vụ chuyển phát nhanh.