Tái cấu trúc và mở rộng hệ sinh thái tài chính tại các ngân hàng

Bên cạnh câu chuyện lợi nhuận, một nội dung quan trọng khác được giới đầu tư đặc biệt quan tâm trong mùa đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) ngân hàng năm 2026 là kế hoạch mở rộng quy mô hoạt động, tái cấu trúc và chiến lược tìm kiếm động lực tăng trưởng mới của từng ngân hàng.

Xây dựng hệ sinh thái tài chính đa tầng tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn

Những thông tin được công bố trước thềm ĐHĐCĐ cho thấy nhiều ngân hàng đang chuyển trọng tâm từ tăng trưởng tín dụng thuần sang phát triển các trụ cột dài hạn như dịch vụ phi tín dụng, chuyển đổi số và đa dạng hóa nguồn vốn. Xu hướng này phản ánh yêu cầu thích ứng với bối cảnh cạnh tranh mới, khi dư địa tăng trưởng tín dụng không còn dồi dào như trước và áp lực nâng cao hiệu quả hoạt động ngày càng rõ nét.

Theo định hướng điều hành của Ngân hàng Nhà nước, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống năm 2026 dự kiến ở mức khoảng 15–16%. Đây được xem là mức phù hợp trong bối cảnh kinh tế phục hồi nhưng vẫn tiềm ẩn rủi ro từ môi trường bên ngoài. Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều ngân hàng thương mại vẫn đặt mục tiêu mở rộng quy mô tài sản và tín dụng ở mức cao, phản ánh kỳ vọng vào sức cầu nội địa cũng như triển vọng phục hồi của các kênh đầu tư và thị trường vốn trong nước.

Trong bức tranh đó, nhóm ngân hàng thương mại cổ phần đang thể hiện rõ xu hướng xây dựng hệ sinh thái tài chính đa tầng nhằm tạo nền tảng tăng trưởng dài hạn. Chiến lược này được kỳ vọng giúp gia tăng tỷ trọng thu nhập ngoài lãi và giảm sự phụ thuộc vào chu kỳ tín dụng. Việc mở rộng sang các lĩnh vực như chứng khoán, bảo hiểm, tài chính tiêu dùng và dịch vụ ngân hàng số vì thế trở thành hướng đi nổi bật của nhiều tổ chức tín dụng trong giai đoạn hiện nay.

Một diễn biến đáng chú ý là việc Techcombank đã thông qua kế hoạch tăng vốn góp vào Công ty cổ phần Bảo hiểm Nhân thọ Kỹ thương (Techcom Life). Theo nghị quyết Hội đồng quản trị, Techcombank dự kiến đầu tư thêm tối đa 800 tỷ đồng, qua đó nâng vốn điều lệ của doanh nghiệp bảo hiểm này từ mức 1.300 tỷ đồng hiện tại. Động thái này được xem là bước đi tiếp theo trong chiến lược xây dựng hệ sinh thái tài chính toàn diện, mở rộng sang thị trường bảo hiểm nhân thọ - lĩnh vực được đánh giá còn nhiều dư địa phát triển.

Trong chia sẻ gần đây, ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Tổng Giám đốc, Giám đốc Khối Ngân hàng bán lẻ Techcombank cho rằng ngành bảo hiểm nhân thọ hiện có tỷ lệ đóng góp/GDP còn tương đối thấp, khoảng 2%. Nếu so sánh về tỷ lệ người dân sở hữu các sản phẩm bảo hiểm, bao gồm cả bảo hiểm nhân thọ và phi nhân thọ, thì mức độ tham gia cũng còn hạn chế, đều dưới 10%. Điều này cho thấy dư địa mở rộng dịch vụ tài chính tích hợp vẫn còn lớn trong trung và dài hạn.

Song song với chiến lược phát triển hệ sinh thái, nhiều ngân hàng cũng đẩy mạnh kế hoạch mở rộng quy mô hoạt động nhằm củng cố vị thế cạnh tranh. VPBank là một trong những tổ chức có định hướng tăng trưởng mạnh về quy mô khi đặt mục tiêu dư nợ tín dụng gần 1,3 triệu tỷ đồng trong năm 2026, cùng kế hoạch nâng tổng nguồn vốn huy động từ khách hàng và giấy tờ có giá lên hơn 1,03 triệu tỷ đồng. Hiện VPBank đang sở hữu hệ sinh thái tài chính với các đơn vị thành viên như VPBankS, OPES, FE CREDIT hay ngân hàng số CAKE by VPBank, phục vụ hơn 30 triệu khách hàng.

Tại MB, chiến lược tăng trưởng được xây dựng theo hướng kết hợp mở rộng quy mô với nâng cao hiệu quả hoạt động. Ngân hàng đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng và huy động vốn khoảng 35%, đồng thời tiếp tục mở rộng sang phân khúc khách hàng doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và một số lĩnh vực kinh doanh mới. Việc gia tăng đóng góp của các công ty thành viên trong hệ sinh thái tài chính được kỳ vọng sẽ giúp đa dạng hóa nguồn thu và giảm áp lực từ biên lợi nhuận lãi thuần trong bối cảnh cạnh tranh lãi suất gia tăng.

Ở nhóm ngân hàng quy mô trung bình, Nam A Bank đặt kế hoạch huy động vốn khoảng 280.000 tỷ đồng và dư nợ cho vay khách hàng khoảng 240.000 tỷ đồng. Việc mở rộng quy mô đi kèm với định hướng đẩy mạnh nền tảng ngân hàng số và phát triển các sản phẩm tài chính tích hợp nhằm thu hút khách hàng cá nhân và doanh nghiệp nhỏ, qua đó tạo nền tảng tăng trưởng bền vững trong trung hạn.

Trong khi đó, xu hướng tăng vốn nhằm củng cố năng lực tài chính cũng được nhiều ngân hàng đẩy mạnh trong năm 2026. SHB mới đây công bố thông tin bất thường liên quan tới danh sách nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp tham gia đợt chào bán riêng lẻ 200 triệu cổ phiếu, dự kiến thu về khoảng 3.370 tỷ đồng. Nguồn vốn này sẽ được phân bổ cho hoạt động tín dụng phục vụ sản xuất - kinh doanh và đầu tư tài sản cố định, qua đó góp phần mở rộng dư địa tăng trưởng trong các năm tới.

Đáng chú ý, đợt phát hành của SHB thu hút sự tham gia của nhiều tổ chức tài chính lớn trong và ngoài nước như các quỹ liên quan đến Dragon Capital, Korea Investment Management (KIM), Hanwha Life Vietnam, VinaCapital hay PVI Asset Management. Đây là một phần trong kế hoạch tăng vốn điều lệ lên hơn 53.400 tỷ đồng, giúp ngân hàng củng cố nền tảng vốn và cải thiện vị thế cạnh tranh trong bối cảnh yêu cầu an toàn hệ thống ngày càng cao.

Định hình chiến lược cho tương lai

Các báo cáo phân tích ngành của một số công ty chứng khoán cho rằng, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gia tăng, việc xây dựng hệ sinh thái tài chính khép kín sẽ trở thành lợi thế quan trọng đối với các ngân hàng. Mô hình này không chỉ giúp tăng khả năng giữ chân khách hàng mà còn tạo ra chuỗi giá trị gia tăng thông qua việc cung cấp đa dạng dịch vụ tài chính trên cùng một nền tảng, từ đó nâng cao hiệu quả kinh doanh trong dài hạn.

Bên cạnh đó, chuyển đổi số tiếp tục là trụ cột chiến lược trong quá trình tái cấu trúc hoạt động của ngành ngân hàng. Nhiều tổ chức tín dụng đang gia tăng đầu tư vào công nghệ, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo nhằm tối ưu hóa trải nghiệm khách hàng, nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro và giảm chi phí vận hành. Việc phát triển các nền tảng ngân hàng số và dịch vụ tài chính tích hợp được kỳ vọng sẽ giúp mở rộng tệp khách hàng, đặc biệt trong phân khúc người dùng trẻ và doanh nghiệp nhỏ.

Theo báo cáo triển vọng ngành Ngân hàng năm 2026 của S&I Ratings, năm nay được xem là giai đoạn tái định hình quỹ đạo tăng trưởng của toàn hệ thống, với trọng tâm chuyển từ mở rộng nhanh sang tăng trưởng cân bằng và có chọn lọc. Điều này đòi hỏi các ngân hàng phải tăng cường năng lực quản trị rủi ro, củng cố nền tảng vốn và cải thiện chất lượng tài sản nhằm duy trì sự ổn định trong dài hạn.

Một số cải cách thể chế như lộ trình tiệm cận chuẩn Basel cao hơn, hoàn thiện cơ chế xử lý tài sản bảo đảm hay tăng cường quản lý các thị trường tài sản tài chính mới được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của hệ thống. Dù tác động ngắn hạn có thể chưa rõ rệt song các chính sách này được đánh giá sẽ giúp nâng cao năng lực huy động vốn và khả năng chống chịu của ngành ngân hàng trước các biến động bên ngoài.

Trong bối cảnh đó, mùa ĐHĐCĐ ngân hàng năm 2026 không chỉ phản ánh những mục tiêu tăng trưởng cụ thể của từng tổ chức, mà còn cho thấy sự chuyển dịch chiến lược mang tính hệ thống. Việc gia tăng đầu tư vào hệ sinh thái tài chính, củng cố nền tảng vốn và đẩy mạnh chuyển đổi số đang trở thành xu hướng chủ đạo, góp phần định hình giai đoạn phát triển mới của ngành ngân hàng.